معلم
سلام دخترا
امیدوارم که حالتون عالی باشه
آماده این که درس امروز و شروع کنیم؟
دانش آموز
خانوم اجازه؟ درس امروز در مورد چیه؟
معلم
امروز قراره با هم در مورد فعل مجهول صحبت کنیم.... یاد بگیریم که فرقی با فعل های معمولی چیه، کاربردش چیه، و چه شکلیه. حالا آماده این؟
معلم
عالیه... اول بذارین فعل مجهول و بهتون معرفی کنم... برعکس باقی فعل هایی که تا الان می شناختید فعل مجهول فاعل نداره، یعنی داره ها ولی ما بهش اشاره ای نمی کنیم
دانش آموز
خانوم ما تو فارسی ام فعل مجهول داریم یا فقط واسه عرباست؟
معلم
سوال خوبی پرسیدی عزیزم
بله ما در فارسی هم فعل مجهول داریم و اتفاقا بهتره که درسمون رو با مثال های فارسی شروع کنیم
مثلا: غذا خورده شد، از بهشت رانده شدند، فرش بافته شد
دانش آموز
خانوم این مجهوله؟ مریم خسته شد.
معلم
ببین عزیزم توی مثالی که شما زدی مریم شخصیه که دچار خستگی شده، یعنی خود خود فاعله، حواستون باشه که هر عبارتی که توش واژه شدن رو داره مجهول نیست
دانش آموز
خانوم این چی؟ تخم مرغ همزده شد. چون ما نمیدونیم کی تخم مرغ و هم زده و فقط میدونیم که همزده شده
معلم
آفرین عزیزم، حالا فهمیدی چطور کار می کنه.
دانش آموز
خب خانوم حالا اگه جمله عربی بود چی؟ باید از رو ترجمه بفهمیم مجهوله؟
معلم
اگه فقط یکم صبور باشید همه چی رو توضیح میدم. نه لازم نیست ترجمه فعل رو بلد باشید چون فعل مجهول عربی ظاهرش خاصه.
دانش آموز
وای من تازه صرف فعل های معمولی رو یاد گرفتم. حالا باید شکل جدید فعلا رو حفظ کنم؟
معلم
نه عزیزم فقط لازمه که یه فرمول و حفظ کنی و روی همون فعلایی که بلدی پیاده اش کنی، ولی قبلش چند تا مثال عربی ببینیم
کَتَبَ: نوشت(فعل ماضی معلوم)/ کُتِبَ: (فعل ماضی مجهول)
یَکتِبُ: می نویسد(فعل مضارع معلوم)/یُکتَبُ: نوشته می شود(فعل مضارع مجهول)
دانش آموز
خانوم حرفا که همونن ولی فکر کنم حرکتاشون فرق داره
معلم
درسته حرکتاشون فرق داره، ولی مهمه که بدونین چه حرکتایی فرق دارن، یه بار دیگه به مثال ها نگاه کنید، چه در فعل ماضی و چه در فعل مضارع عین الفعل ها حرکتشون تغییر کرده، عین الفعل ماضی مجهول کسره گرفته و عین الفعل مضارع مجهول فتحه گرفته.
دانش آموز
خانوم کل فرمولش همین بود؟
معلم
صبور باش عزیزم، این کلش نیست
به فعل مضارع نگاه کنید. به نظرتون تنها تفاوتش در عین الفعله؟
دانش آموز
خانوم من بگمممم؟ یه تفاوت دیگه هم داره حرف مضارعه اش "و" گرفته.
معلم
تشخیصت درسته ولی یادت باشه اون "و" نیست ضمه است. پس میتونیم بگیم فرمول فعل مضارع مجهول: نشانه مضارعه ضمه بگیرد+ عین الفعل فتحه
دانش آموز
خانوم ماضی فرمول نداشت؟
معلم
چرا عزیزم در فعل ماضی ثلاثی مزید و مجرد همه حروف غیر ساکن قبل از عین الفعل ضمه می گیرند و خود عین الفعل کسره می گیره.
دانش آموز
وای خیلی سخت شد
معلم
شما باهوش تر از این حرفایید، فقط لازمه چند تا مثال ببینید که بفهمید چقدر آسونه
اِسْتَسْلَمَ(ماضی معلوم) ..... اُسْتُسْلِمَ(ماضی مجهول)
اِشْتَرَکَ(ماضی معلوم).... اُشْتُرِکَ
دانش آموز
آهااا.. خب اونقدام سخت نیست، ولی خانوم من تا تمرین نکنم خوب نمی فهمم
معلم
طبیعیه عزیزم، واسه همینم من چند تا تمرین بهتون میدم که حل می کنین و جواباتونو واسم میفرستین
دانش آموز
وای چه اشتباهی کردم
معلم
سوال اول: فعل مجهول را پیدا کنید.
یک. یَسْتَغرِقُ /دو. یَجِبُ /سه. یُغْسَلُ /چهار. یَستَخدِمُ
سوال دوم. با توجه به مثال های داده شده فعل مجهول را ترجمه کنید.
غـَسَلَ: شست / غُسِلَ:............
یَخْلُقُ: می آفریند / یُخلَقُ:.............
